Wiszenie na włosach to niesamowicie widowiskowa i ryzykowna sztuka cyrkowa, polegająca na uniesieniu artysty w powietrze za pomocą specjalnego sekretnego zawiązania włosów, które umożliwia specjalnie dobrany osprzęt. Sprawdź, jaka jest historia hair hangingu i dowiedz się, jak to się dzieje, że włosy są w stanie unieść ciężar całego ciała podczas rozmaitych obrotów i akrobacji w powietrzu! W jaki sposób artyści przygotowują się do hair hangingu? Na to właśnie pytanie postaramy się odpowiedzieć w tym wpisie.
Pamiętaj HAIR HANGING nie jest dla każdego, jest to bardzo wymagająca sztuka cyrkowa, która wymaga lat przygotowań fizycznych i mentalnych. Nigdy nie powinno się jej uczyć samemu, jeśli pragniesz zgłębić tę dziedzinę polecamy kontakt z profesjonalnymi artystami, którzy wykonują tą niesamowicie wymagającą SZTUKĘ. Zapytaj, porozmawiaj z nimi, dowiedz się więcej.

Historia hair hangingu
Pierwsze wzmianki o hair hangingu sięgają już czasów starożytnych, w których to artyści prezentowali swoje umiejętności na dworach królewskich i podczas rozmaitych ceremonii. Wiele osób twierdzi, że sztuka ta ma swoje korzenie w Ameryce Południowej. Inni uważają, że pochodzi ona prosto z Chin, gdzie już ponad dwa tysiące lat temu akrobacje te wykonywali głównie mężczyźni, a sztuka ta zostawała przekazywana z pokolenia na pokolenie. Może być w tym wiele prawdy, ponieważ Chiny mają bardzo długą i bogatą historię związaną z akrobatyką i różnymi formami gimnastyki. Licznie zachowane chińskie dzieła sztuki i rzemiosła przedstawiają gibkich akrobatów, którzy wykonują spektakularne triki, wirując w powietrzu. W czasach dynastii Qin i Han, około 200 r. p.n.e. do 200 r. n.e., przygotowywano imponujące pokazy, aby zabawiać chiński dwór cesarski. Chińscy artyści wiszący na włosach z cyrku Barnum & Bailey z 1916 roku byli prawdopodobnie jednymi z pierwszych, którzy zaprezentowali swój spektakl z rozciąganiem skóry głowy przed światem.
Podstawowe elementy występu wiszenia na włosach niewiele się zmieniły przez ostatnie stulecia, z wyjątkiem tego, że większość współczesnych wykonawców tej sztuki to kobiety (choć nie wszyscy). Współczesny hair hanging wyewoluował wraz z rozwojem sztuki cyrkowej w XIX i XX wieku. Dzisiaj jest to jedna z wielu niezwykłych i zaskakujących form akrobatyki, które pojawiają się na arenie cyrkowej.
Wiszenie na włosach – czy każdy może to robić?
W dobie Instagrama i innych mediów społecznościowych można odnieść wrażenie, że każdy może spróbować nowych aerialowych sztuczek, które będą świetnie prezentować się na krótkich filmikach wrzucanych do sieci. Trzeba być jednak wyjątkowo ostrożnym i zachować zdrowy rozsądek. Jeśli chodzi o naukę wiszenia na włosach, to zdecydowanie nie jest to coś, czego da się nauczyć z internetu. Technika jest skomplikowana i jeśli pominie się chociaż jeden krok, to może zrobić się bardzo nieprzyjemnie i niebezpiecznie.
Wiszenie na włosach bardzo mocno angażuje m.in. kark, kręgosłup, ale też całą górną część ciała. Powinny więc wykonywać to osoby, które mają już doświadczenie w sztuce cyrkowej i trenują od wielu lat. Gdy kondycja ciała, a także psychika nie jest odpowiednio przygotowana do hair hangingu, może to być coś, co zagraża zdrowiu i życiu. Nawet dawniej rzadko kiedy szkoły cyrkowe uczyły wiszenia na włosach. Jedną z niewielu szkół, które to robiły, była Simply Circus w Massachusetts, w której uczniowie spędzali w powietrzu zaledwie 10 minut po pięciu latach treningu!
Trzeba więc mieć świadomość, że hair hanging jest bardzo wymagającą formą akrobacji cyrkowej. Na początku może wiązać się z dużym bólem i dyskomfortem. Potrzebna jest też niesamowita kontrola nad swoim ciałem. Wisząc na włosach, całe ciało artysty jest niejako wolne. Nie można w żaden sposób podeprzeć się na rekwizycie rękami, czy nogami. W powietrzu widać więc każde, nawet niewielkie zawahanie się, czy utratę stabilizacji. Z jednej strony może to być frustrujące i trudne, ale z drugiej strony pokazuje, jak trudna jest to sztuka. Osoby, które uprawiają hair hanging wykazują się ogromną siłą, nienaganną techniką, a jednocześnie gracją i lekkością tak, aby prezentując swoje show w powietrzu zachwycić widzów. W rezultacie najlepsze pokazy wiszenia na włosach sprawiają wrażenie „lekkich” i jakby bezwysiłkowych.

Hair hanging – jak się przygotować?
Tak, jak było wspomniane wyżej – przygotowanie do wiszenia na włosach często trwa długi czas i zdecydowanie nie jest czymś, czego można się podjąć bez odpowiedniego przygotowania fizycznego, psychicznego i technicznego. Powinny podejmować się tego osoby z doświadczeniem w sztuce cyrkowej i pod okiem profesjonalnych trenerów.
Długość i kondycja włosów
Hair hanging teoretycznie mogą wykonywać osoby z każdym stanem włosów, ale jeśli kosmyki są w kiepskiej kondycji, to jest to niebezpieczne i takie osoby nie będą w stanie tego robić długo. Jeśli ktoś włosy rozjaśnia i niszczy – będzie to dla takiej osoby trudniejsze i bardziej bolesne, co jednak nie znaczy, że będzie niemożliwe do wykonania.
Długość włosów powinna pozwalać na związanie kosmyków (najlepiej, gdy włosy sięgają minimum do łopatki). Nie powinno się robić hair hangów, gdy włosy są farbowane lub, gdy ma się obciętą grzywkę. Stanowi to znaczne utrudnienie, ponieważ trudno wówczas ułożyć fryzurę, jednak przy pewnej dozie starań i to da się zrobić.
Joanna Sawicka (polska artystka, która pobiła rekord Guinessa w uniesieniu największego ciężaru przy pomocy włosów) ma swoje sprawdzone sposoby na to, aby jak najlepiej przygotować włosy do hair hangingu. Podzieliła się nimi w jednym z wywiadów.
- Odżywkę nakłada na włosy sięgające do pasa pięć razy dziennie podczas trasy.
- Nie farbuje, ani nie suszy włosów.
- Bezpośrednio przed występem nakłada odżywkę, a włosy dokładnie zwilża, aby zapewnić im dodatkową wytrzymałość.
- Przyjmuje witaminy i suplementy, które wspomagają kondycję włosów.
Osprzęt do hair hangingu i technika zaplatania
Osprzęt, który jest potrzebny do wiszenia na włosach to: lina, pas, karabinki, krętlik, metalowy lub drewniany pierścień oraz kawałek materiału, aby zakryć plątanie na włosach. Najważniejsze w tym przypadku są jednak specjalne przyrządy, które ułatwią spięcie włosów w zależności od wiązania, bo wiązań też jest kilka.
Jeśli zaś chodzi o szczegóły zaplatania, to są to często dobrze strzeżone tajemnice. Wynika to z tego, że dawniej technikę zaplatania poznawało się wyłącznie od członka rodziny. Była to sztuka przekazywana z pokolenia na pokolenie. Każda cyrkowa rodzina miała swoją własną technikę zaplatania, która wymagała wieloletniego doświadczenia i często setek bolesnych prób i błędów. Właśnie z tego względu artyści niezbyt chętnie zdradzają sposób na odpowiednie plątanie włosów i nie jest to wiedza ogólnodostępna.
Uniesienie ciężaru osoby będzie możliwe tylko wówczas, gdy wystarczająco dużo włosów zostanie uchwyconych blisko nasady. Im bliżej końcówek chwyci się włosy, tym bardziej prawdopodobne jest, że będą się one wyrywać. Należy także umieć tak związać włosy, aby były one zawsze obciążane równomiernie. Inaczej w najlepszym wypadku można wyrwać sobie kępkę włosów lub nabawić się zapalenia skóry głowy. W najgorszym może to się skończyć upadkiem z wysokości, poważną kontuzją lub nawet śmiercią.
Odpowiednie zaplatanie wymaga więc doświadczenia, czasu, a często wspólnej pracy kilku osób. Niektórzy artyści z wyjątkowo długimi włosami przyznają, że potrzebują ponad 30 minut na rozczesanie swoich włosów i przygotowanie ich do zaplatania. Następnie kilka osób pomaga zapleść włosy, podobnie jak linę i zamocować ją na drewnianym lub metalowym pierścieniu.
Wiszenie na włosach – ciekawostki
- Joanna Sawicka (znana jako Anastasia IV), polska artystka, pochodząca ze Szczecina i występująca w The Circus of Horrors pobiła rekord Guinnessa, jako kobieta, która podniosła największy ciężar na włosach. Kiedyś holowała w Londynie busa przyczepionego zderzakiem do swoich włosów. W swoich występach często zawieszona jest do góry nogami na kablu, podtrzymując innego artystę swoimi włosami. Show na trapezie z akrobatami, który wisi na jej włosach to także osiągnięcie, które zostało wpisane do Księgi Rekordów Guinessa.
- Wiele osób niedoszacowuje wytrzymałości ludzkich włosów. Jedno pojedyncze pasmo potencjalnie może unieść wagę nawet do 100 gramów. Teoretycznie więc, przy odpowiedniej technice, ludzkie włosy mogłyby wytrzymać od 5 600 kg do 8 400 kg bez łamania się pojedynczych włosów lub wypadania mieszka włosowego. Jednakże sztuka ta jest nadal bardzo bolesna, szczególnie dla nowych wykonawców.
- Numery z hair hangingiem są bardzo popularne w produkcjach Cirque du Soleil – Volta i Bazzar. W 2020 roku amerykańska skrzypaczka Lindsey Stirling zawisła na swoich włosach, grając charakterystyczny utwór "Crystalize", jako część swojego wirtualnego koncertu "Home for the Holidays".
Zobacz też wpis: Jak zamontować szarfę do sufitu.

